قنبرپلو شیرازی یکی از غذاهای سنتی و معروف شهر شیراز است که با ترکیبی متفاوت از برنج، گوشت، کشمش، گردو، پیاز، ادویه و شیره تهیه میشود. چیزی که این غذا را از بسیاری از پلوهای ایرانی متمایز میکند، طعم ملس و شیرینـترش آن است؛ طعمی که از ترکیب شیره، کشمش و گاهی رب انار به دست میآید.
قنبرپلو از غذاهای قدیمی و مجلسی شیرازی محسوب میشود و به دلیل ظاهر زیبا و ترکیب مواد مغذی، گزینهای مناسب برای مهمانیها و سفرههای سنتی ایرانی است.
قنبرپلو شیرازی چیست؟
قنبرپلو نوعی پلوی مخلوط و سنتی است که در آن برنج با مایهای از گوشت قلقلی یا گوشت چرخکرده، کشمش، گردو و پیاز ترکیب میشود.
در برخی دستورهای سنتی از شیره انگور و رب انار نیز استفاده میشود تا مزه ملس و خاص غذا شکل بگیرد. البته نسبت مواد و حتی نوع چاشنیها ممکن است در خانوادهها و دستورهای مختلف شیرازی کمی متفاوت باشد.
قنبرپلو برای کجاست؟
قنبرپلو از غذاهای سنتی شیراز در استان فارس است و در دسته غذاهای محلی و اصیل شیرازی قرار میگیرد.
این غذا بهخصوص در میان غذاهای سنتی مناسب مهمانی و سفرههای مناسبتی شیراز شناخته شده است.
مواد لازم برای قنبرپلو شیرازی
مواد زیر برای حدود ۴ نفر مناسب است:
| ماده اولیه | مقدار |
|---|---|
| برنج ایرانی | ۳ پیمانه |
| گوشت چرخکرده | ۳۰۰ گرم |
| پیاز | ۲ عدد متوسط |
| کشمش پلویی | ۱ پیمانه |
| گردوی خردشده | ½ پیمانه |
| شیره انگور | ۲ تا ۳ قاشق غذاخوری |
| رب انار | ۱ تا ۲ قاشق غذاخوری |
| زعفران دمکرده | ۲ قاشق غذاخوری |
| زردچوبه | ۱ قاشق چایخوری |
| دارچین | ½ قاشق چایخوری |
| فلفل سیاه | ½ قاشق چایخوری |
| نمک | به مقدار لازم |
| روغن یا کره | به مقدار لازم |
| سیبزمینی یا نان | برای تهدیگ، اختیاری |
اگر رب انار شما بسیار ترش است، مقدار آن را کمتر کنید تا طعم غذا بیش از حد ترش نشود.
قنبرپلو چه طعمی دارد؟
قنبرپلو معمولاً طعمی ملس، معطر و کمی شیرین دارد.
ترکیب شیره انگور با رب انار، کشمش و گردو باعث میشود طعم غذا همزمان شیرین، ترش و عمیق باشد. به همین دلیل بهتر است شیره و رب انار را کمکم اضافه کنید و در طول پخت مزه مایه را تنظیم کنید.
طرز تهیه قنبرپلو شیرازی مرحلهبهمرحله
مرحله اول؛ آماده کردن پیاز
یک عدد پیاز را پوست بگیرید و ریز خرد کنید.
مقداری روغن داخل تابه بریزید و پیاز را روی حرارت متوسط تفت دهید تا سبک و طلایی شود.
کمی زردچوبه اضافه کنید و چند ثانیه تفت دهید.
مرحله دوم؛ درست کردن گوشت قلقلی
گوشت چرخکرده را با نصف پیاز رندهشده، کمی نمک، فلفل سیاه و زردچوبه مخلوط کنید.
مواد را چند دقیقه ورز دهید تا منسجم شوند.
از مایه گوشت، گلولههای کوچک درست کنید.
کمی روغن داخل تابه بریزید و گوشتهای قلقلی را روی حرارت متوسط سرخ کنید تا اطراف آنها طلایی شود.
نکته
گوشت قلقلی را بیش از حد سرخ نکنید؛ چون قرار است در ادامه همراه مواد پلو دوباره حرارت ببیند و سرخ کردن طولانی میتواند آن را خشک کند.
مرحله سوم؛ آماده کردن کشمش و گردو
کشمش را تمیز کنید و بشویید.
پس از خشک شدن، آن را با مقدار کمی روغن داخل تابه بریزید و فقط چند دقیقه تفت دهید.
کشمش نباید بسوزد یا بیش از حد خشک شود.
گردوی خردشده را نیز اضافه کنید و کمی تفت دهید.
حرارت را خاموش کنید و مواد را کنار بگذارید.
مرحله چهارم؛ آماده کردن مایه قنبرپلو
پیاز داغ را داخل یک تابه بزرگ بریزید.
کشمش و گردوی تفتخورده را اضافه کنید.
سپس شیره انگور و رب انار را اضافه کنید.
مواد را روی حرارت ملایم مخلوط کنید تا طعمها به خورد یکدیگر بروند.
در این مرحله دارچین و مقدار کمی زعفران دمکرده را نیز اضافه کنید.
اگر مایه بیش از حد غلیظ بود، یک تا دو قاشق آب اضافه کنید.
مرحله پنجم؛ اضافه کردن گوشت
گوشتهای قلقلی آمادهشده را به مایه اضافه کنید.
مواد را بهآرامی مخلوط کنید تا گوشتها له نشوند.
مایه را چند دقیقه روی حرارت ملایم قرار دهید.
در این مرحله مزه را بچشید.
اگر غذا بیش از حد شیرین بود، مقدار بسیار کمی رب انار اضافه کنید و اگر بیش از حد ترش بود، مقدار کمی شیره انگور به آن اضافه کنید.
مرحله ششم؛ آبکش کردن برنج
برنج را چند بار با آب بشویید.
سپس آن را با آب و مقداری نمک برای مدتی خیس کنید.
داخل قابلمه آب بریزید و اجازه دهید به جوش بیاید.
برنج را اضافه کنید.
وقتی دانههای برنج در قسمت بیرونی نرم و مغز آنها کمی سفت بود، برنج را آبکش کنید.
برنج نباید کاملاً پخته شود، چون در مرحله دم کشیدن به پخت خود ادامه میدهد.
مرحله هفتم؛ دم کردن قنبرپلو
کف قابلمه مقداری روغن بریزید و تهدیگ موردنظر را قرار دهید.
یک لایه برنج داخل قابلمه بریزید.
روی آن مقداری از مایه گوشت، کشمش و گردو اضافه کنید.
سپس دوباره یک لایه برنج و یک لایه از مواد بریزید.
این کار را تا تمام شدن مواد ادامه دهید.
در پایان کمی زعفران دمکرده روی برنج بریزید.
درب قابلمه را با دمکنی بپوشانید و ابتدا حدود ۵ دقیقه روی حرارت متوسط قرار دهید تا بخار ایجاد شود.
سپس حرارت را کاملاً کم کنید و اجازه دهید قنبرپلو حدود ۴۰ تا ۵۰ دقیقه دم بکشد.
مرحله هشتم؛ سرو قنبرپلو شیرازی
پس از دم کشیدن، قنبرپلو را بهآرامی مخلوط کنید تا مایه گوشت، کشمش و گردو در تمام برنج پخش شود.
میتوانید مقداری از گوشتهای قلقلی، کشمش و گردو را برای تزئین روی غذا نگه دارید.
قنبرپلو را در دیس بکشید و با زعفران، کشمش و گردو تزئین کنید.
زمان و درجه سختی تهیه قنبرپلو
زمان آمادهسازی: حدود ۳۰ دقیقه
زمان پخت: حدود ۷۰ دقیقه
زمان لازم برای خیس خوردن برنج: ۱ تا ۲ ساعت
درجه سختی: متوسط
مناسب برای: ۴ نفر
راز خوشمزه شدن قنبرپلو شیرازی
۱. تعادل شیرینی و ترشی را حفظ کنید
قنبرپلو نباید صرفاً شیرین باشد. جذابیت این غذا به همان طعم ملس آن است.
۲. کشمش را نسوزانید
کشمش سوخته طعم تلخی به کل غذا میدهد.
۳. گردو را زیاد تفت ندهید
گردوی بیش از حد تفتخورده ممکن است تلخ شود.
۴. گوشت قلقلی کوچک درست کنید
گوشتهای کوچک هم ظاهر مجلسیتری دارند و هم همراه برنج بهتر سرو میشوند.
۵. زعفران را حذف نکنید
زعفران عطر و رنگ بسیار خوبی به قنبرپلو میدهد و با طعم شیرین کشمش و شیره بسیار هماهنگ است.
اگر قنبرپلو بیش از حد شیرین شد چه کنیم؟
اگر شیره انگور یا کشمش زیاد شده و غذا شیرینتر از حد موردنظر است، میتوانید مقدار کمی رب انار اضافه کنید.
رب انار را کمکم اضافه کنید و هر بار مزه غذا را بچشید؛ چون رب انارهای مختلف میزان ترشی متفاوتی دارند.
اگر قنبرپلو بیش از حد ترش شد چه کنیم؟
اگر مقدار رب انار زیاد شده، مقدار کمی شیره انگور اضافه کنید.
همچنین میتوانید کمی کشمش بیشتر به مایه اضافه کنید تا شیرینی طبیعی آن به متعادل شدن طعم کمک کند.
قنبرپلو را با چه چیزی سرو کنیم؟
قنبرپلو به دلیل داشتن گوشت، کشمش و گردو غذای نسبتاً کامل و پرملاتی است و معمولاً بهتنهایی نیز سرو میشود.
در کنار آن میتوان از موارد زیر استفاده کرد:
- سالاد شیرازی
- سبزی خوردن
- ماست ساده
- ماست موسیر
- ترشی
- دوغ
سالاد شیرازی به دلیل طعم تازه و کمی ترش، همراه بسیار مناسبی برای متعادل کردن طعم قنبرپلو است.
روش نگهداری قنبرپلو
قنبرپلو باقیمانده را پس از اینکه کمی خنک شد، داخل ظرف دربسته قرار دهید و در یخچال نگهداری کنید.
بهتر است غذا طی ۲ تا ۳ روز مصرف شود.
برای گرم کردن، استفاده از حرارت ملایم باعث میشود برنج کمتر خشک شود. میتوانید مقدار بسیار کمی آب روی برنج بپاشید و سپس آن را گرم کنید.
آیا قنبرپلو را میتوان فریز کرد؟
بله. قنبرپلو را میتوان در ظرف مناسب و دربسته فریز کرد.
برای بهترین کیفیت، بهتر است غذا را در بستههای تکوعدهای تقسیم کنید.
برای مصرف، ابتدا اجازه دهید غذا در یخچال یخزدایی شود و سپس آن را با حرارت ملایم گرم کنید.
تفاوت قنبرپلو با سایر پلوهای ایرانی
تفاوت اصلی قنبرپلو با بسیاری از پلوهای سنتی ایرانی، ترکیب گوشت، کشمش، گردو، شیره و رب انار است.
در بسیاری از پلوهای ایرانی، مزه غالب غذا شور و معطر است؛ اما قنبرپلو با طعم ملس و ترکیب شیرین و ترش خود شخصیت کاملاً متفاوتی دارد.
اشتباهات رایج در تهیه قنبرپلو
زیاد کردن شیره انگور: باعث شیرین شدن بیش از حد غذا میشود.
استفاده زیاد از رب انار: میتواند طعم ترش و تند ایجاد کند.
سوختن کشمش: باعث تلخی مایه میشود.
سرخ کردن بیش از حد گردو: میتواند طعم گردو را تلخ کند.
خشک کردن گوشت قلقلی: نتیجه استفاده از حرارت زیاد یا سرخ کردن طولانی است.
پخت کامل برنج قبل از دم گذاشتن: باعث شفته شدن پلو میشود.
مخلوط کردن شدید مواد: باعث له شدن گوشتهای قلقلی و خرد شدن بافت مواد میشود.
سوالات متداول
قنبرپلو برای کجاست؟
قنبرپلو یکی از غذاهای سنتی و معروف شیراز در استان فارس است.
قنبرپلو شیرین است؟
قنبرپلو معمولاً طعمی ملس دارد؛ یعنی ترکیبی متعادل از شیرینی و ترشی. میزان شیرینی را میتوان با مقدار شیره انگور و کشمش تنظیم کرد.
آیا در قنبرپلو رب انار میریزند؟
در بسیاری از دستورهای قنبرپلو از رب انار برای ایجاد طعم ملس استفاده میشود، اما مقدار آن بسته به دستور و ذائقه متفاوت است.
گوشت قنبرپلو باید قلقلی باشد؟
گوشت قلقلی یکی از روشهای رایج و مجلسی تهیه قنبرپلو است، اما در بعضی دستورها از گوشت چرخکرده به شکل دیگری نیز استفاده میشود.
آیا میتوان قنبرپلو را بدون گوشت درست کرد؟
بله، میتوان نسخه گیاهی آن را با افزایش مقدار کشمش، گردو و مواد دیگر تهیه کرد، اما نسخه سنتی و رایج قنبرپلو با گوشت تهیه میشود.
بهترین برنج برای قنبرپلو چیست؟
برنج ایرانی دانهبلند و خوشعطر انتخاب مناسبی است؛ برنجی که هنگام دم کشیدن دانههای آن بهخوبی از هم جدا بمانند.
جمعبندی
قنبرپلو شیرازی یکی از غذاهای اصیل و متفاوت شیراز و استان فارس است که با ترکیب برنج، گوشت قلقلی، کشمش، گردو، شیره و چاشنیهایی مانند رب انار تهیه میشود.
راز خوشمزگی این غذا در تعادل طعم شیرین و ترش، استفاده از کشمش و گردوی باکیفیت و دم کشیدن آرام برنج است. اگر طعمهای ملس و متفاوت را دوست دارید، قنبرپلو یکی از غذاهای سنتی شیراز است که ارزش امتحان کردن دارد.

